ساعت پنج عصر
سینما

مهران مدیری رکورد‌ها را جابجا می کند یا فیلمش؟ نگاهی متفاوت به “ساعت پنج عصر”؛

در فیلم “ساعت پنج عصر” وقایع داستان به صورت اپیزودیک روایت می شوند یعنی به عبارتی کارگردان سعی کرده است تا در هر اپیزود معضلی را جداگانه به تصویر بکشد. اما میتوان گفت انتقاد اجتماعی مهران مدیری در فیلم پنج عصر به شکل تیز و تندی نیست و حتی گاهی شکلی معکوس به خود می گیرد تا مخاطب را به فکر فرو برد.

شاید نیازی به گفتن این نباشد که بگوییم کارگردان و نویسنده ی فیلم “ساعت پنج عصر” نامی آشنا و محبوب در ایران است زیرا این خبر که مهران مدیری برای اولین بار فیلم سینمایی ساخته است، ماهها قبل در خبر ها به صورت گسترده پوشش داده شده بود. حال به بهانه ی اکران “ساعت پنج عصر” نگاهی اجمالی به اولین ساخته ی کارگردان با سابقه ی تلویزیونی، مهران مدیری می اندازیم.

همانطور که گفته شد فیلم پنج عصر در سال نود و پنج با بازی سیامک انصاری، امیر جعفری، آزاده صمدی، رسول نجفیان، نگین معتضدی و مهران مدیری ساخته شد. سیامک انصاری مانند دیگر آثار مدیری این بار هم نقش اصلی را بر عهده دارد و شخصیتی که اغلب از او دیده ایم شخصیتی است که همواره به اخلاق اجتماعی پایبند بوده است و این بار هم او شخصیتی است که سعی می کند انسان با اخلاقی باشد.

داستان فیلم از جایی آغاز می شود که وکیلی میانسال به نام “پرهام” از طریق تماس تلفنی متوجه می شود که اگر قسط بانک را پرداخت نکند همین امروز خانه اش را از دست می دهد. حال ما در فیلم پنج عصر با تلاش های پرهام در چند ساعت برای جلوگیری از بی خانه شدنش مواجه هستیم. شاید در ابتدا بگویید که موضوعاتی نظیر موضوع “ساعت پنج عصر” را یه کرات در سینمای جهان دیده ایم اما می توان گفت همانطور که خود مهران مدیری قبل از اکران عمومی اذعان داشته است، این فیلم نوعی از کمدی است که سابقه ی زیادی در ایران ندارد و اولین بار است که کارگردانی به این سبک کمدی پرداخته است. در حال حاضر با شیوع فیلم های کمدی زیادی در ایران مواجه بوده ایم که کمتر به طنز واقعی و فاخر نزدیک بوده است. حال، علی رغم تمام نکاتی که گفته شد به بررسی فیلم “ساعت پنج عصر” می پردازیم.

به نظر می رسد که فیلم “ساعت پنج عصر” بیشتر از آنکه خواسته اش خنداندن مخاطب باشد، به تفکر واداشتن مخاطب را هدف قرار داده است. می توان حدس زد که اگر قرار باشد مهران مدیری فیلم بلند سینمایی بسازد حتما آن فیلم رویکرد اجتماعی دارد زیرا در او در تمام سال های فعالیت خود و در تمام آثار خود این رویکرد را به همراه داشته است.

شاید اگر کسی غیر از مهران مدیری این فیلم را ساخته بود در روز اول رکورد فروش افتتاحیه را نمی زد و حتی شاید فیلم پرفروشی هم نمی شد زیرا در سالهای اخیر مخاطب کمدی در ایران عادت به فیلم هایی کرده است که نه تنها نیاز به تفکر و اندیشه ندارند بلکه تنها برای گذراندن شبی با خنده های سطحی مناسب هستند. مهران مدیری در جایی گفته که موضوعاتی که در این فیلم مطرح می شوند موضوعاتی است که ما هر روز در جامعه بارها و بارها با آن روبرو می شویم ولی اینکه تا چه حد او توانسته از پس درست مطرح کردن و یا درست روایت کردنش بربیاید سوال برانگیز است.

در فیلم “ساعت پنج عصر” وقایع داستان به صورت اپیزودیک روایت می شوند یعنی به عبارتی کارگردان سعی کرده است تا در هر اپیزود معضلی را جداگانه به تصویر بکشد. اما میتوان گفت انتقاد اجتماعی مهران مدیری در فیلم پنج عصر به شکل تیز و تندی نیست و حتی گاهی شکلی معکوس به خود می گیرد تا مخاطب را به فکر فرو برد.

“ساعت پنج عصر” دارای یک شخصیتی محوری است که ماجراها در اطراف این یک نفر در جریان است و ما قهرمان دیگری نداریم. این سیاق نیز در آثار دیگر مهران مدیری تکرار شده است و برای مخاطب غریبه نیست. داستان در ساعت پنج عصر حول شخصیت وکیل می گردد و باقی نقش ها در حد تیپ باقی می مانند. کارگردان در این اثر از عنصر کلاسیک “سیاهی لشگر” بسیار بهره جسته و در همه ی اپیزودها به نوعی از آن استفاده کرده است مانند سکانس بیمارستان و یا قبرستان.

و اما در آخر سکانس پایانی فیلم است که برخی آن را ضعف و برخی قوت فیلمنامه می دانند و می توان آن را یک نوع شلیک گلوله تصور کرد. در سکانس پایانی، پرهام (سیامک انصاری) دوربین تلفن همراه خود را به طرف تماشاگران می گیرد و صدای تشویقی که تشویق کنندگانش پیدا نیستند به چشم می خورد که البته به نظر می رسد مولف در این کار خود تعمدی داشته و این کار صرفا” برای پایان دادن به قصه به کار نرفته است و انتظار دارد که مخاطب بازهم بیشتر و بیشتر تفکر کند. نکته ی آخر اینکه، با توجه به بازخوردهای مثبت و منفی در ارتباط با “ساعت پنج عصر” به نظر می رسد این مهران مدیری است که رکورد فروش روز افتتاحیه فیلم را زده است و نه “ساعت پنج عصر”.

به کانال تلگرام نت نوشت بپیوندید به صفحه اینستاگرام نت نوشت بپیوندید
برای درج دیدگاه کلیک کنید

پاسخی بگذاید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

13 − 12 =

برو بالا