ناهید طباطبایی - نویسنده - متولد ۱۳۳۷
ادبیات ایران

نگاهی به رمان چهل سالگی اثر ناهید طباطبایی؛ “عشق و خاطره های دوران جوانی و بحرانی به نام چهل”

ناهبد طباطبایی نویسنده ی ایرانی متولد ۱۳۳۷ در تهران است. وی دوران کودکی و نوجوانی خود را در جنوب ایران گذرانده است و سپس در رشته ی ادبیات نمایشی به تحصیل پرداخت.

او غالبا” با نگاهی ویژه دنیای زنانه را در آثار خود به تصویر می کشد. در سالهای اخیر دو اثر “چهل سالگی” و “جامه دران” وی مورد اقتباس سینمایی قرار گرفته است. آثار طباطبایی عبارتند از: بانو و جوانی خویش، چهل سالگی، حضور آبی مینا، خنکای سپیده دم سفر، جامه دران و آبی و صورتی.

 

ناهید طباطبایی - نویسنده - متولد ۱۳۳۷

ناهید طباطبایی – نویسنده – متولد ۱۳۳۷

چهل سالگی

رمان چهل سالگی ناهید طباطبایی را شاید بتوان مشهورترین اثر وی دانست. این اثر به فیلم سینمایی به همین نام نیز تبدیل گردید اما حتی اگر این اتفاق هم نمی افتاد به نظر می رسد این کتاب بازهم مشهورترین اثر طباطبایی به حساب می آمد.

داستان “چهل سالگی” از جایی شروع می شود که آلاله شخصیت اصلی آن که در مرز چهل سالگی است دچار دگرگونی می شود. این دگرگونی در حالی اتفاق می افتد که ما زندگی این شخصیت را می بینیم که اکنون در کنار همسر بسیار منطقی و مهربانش فرهاد و دختر شاد و سرحالش شقایق زندگی می کند. او زندگی آرام و خوبی دارد و همچنین زنی شاغل است که مسئول کنسرت گذاری در تالاری بزرگ است.

جرقه ی داستان از جایی آغاز می شود که آلاله مسئول برگزاری کنسرتی می شود که رهبر این کنسرت قرار است از اروپا به ایران بیاید. ولی این فرد کسی نیست به جز عشق دوران جوانی او. آمدن عشق دوران جوانی به همراه دلهره ها و ترس و نزدیک شدن دوران پیری، آلاله را گیج می کند. این اتفاق دقیقا همزمان شده است با دوران عجیبی که یک زن درست در مرز چهل سالگی نفس می کشد.

چهل سالگی شاید جایی است که هنوز حس های دهه ی بیست در آن زنده اند اما همراه با تمام آن شوریدگی ها دیگر آن هیجان طلبی وجود ندارد و نوعی پختگی با آن همراه شده است. چهل سالگی شاید تجربه ی مشترکی در انسان ها باشد اما این تجربه ی مشترک در مرزها و فرهنگ های مختلف متفاوت است. نگاهی که اغلب در فرهنگ های کهنه وجود دارد شاید نزدیک به این است که یک زن چهل ساله دیگر نباید شوری در سر داشته باشد. در چنین فرهنگ هایی انتظار می رود که زن چهل ساله دیگر خود را آماده ی میانسالی کرده است و به قولی “آردش را ریخته و الکش را آویخته” است. اما واقعیت چیست؟ آن حقیقت درونی انسان که شاید اوج شوریدگی ها و تردید هایش را در چهل سالگی بروز دهد؟ آیا مجالی برای بروز این شوریدگی ها برای زن چهل ساله وجود دارد؟ ناهید طباطبایی در رمان چهل سالگی به نوعی به این احساسات و تردیدها می پردازد.

آلاله در حالی که غرق در رؤیای دوران ۱۹ سالگی اش است، از خواب برمی خیزد ولی همان زن چهل ساله ای را می یابد که همسر فرهاد و مادر شقایق است. آنچه آلاله را به یاد دوران جوانی اش انداخته بازگشت هرمز است. هرمز، دانشجوی مستعد دوران دانشگاه اوست که اکنون در هیئت یک رهبر ارکستر برای اجرای برنامه قرار است به ایران بازگردد و آلاله کسی است که باید این برنامه را تنظیم کند.

آلاله آشفته و سردرگم است؛ از یک سو خانواده ای قرار دارند که دوستشان دارد و با آنها احساس امنیت می کند،‌ از سوی دیگر هرمز که برای او یادآور جوانی، دانشکده، موسیقی و عشق است. فرهاد و شقایق حال و هوای عجیب آلاله را دریافته اند. در نهایت آلاله ماجرا را برای این دو تعریف می کند. فرهاد و شقایق به آلاله کمک می کنند تا خود را پیدا کند و آمادگی روبه رو شدن با هرمز را داشته باشد. آلاله با هرمز روبه رو می شود و این مواجهه موجب می شود که او شجاعت بازگشت به علاقه دوران جوانی؛ یعنی ساز زدن را بیابد. ساز زدنی که به دلایلی آن را کنار گذاشته است. او فقط به این علت که نزدیک به فضای سازها و نت ها باشد یک شغلی اداری را در تالار موسیقی برگزیده است.

آلاله در چهل سالگی با مهمترین سوال انسان مواجه می شود. چرا نتوانستم به آرزوهایم برسم؟ پاسخ آلاله به همه یکسان است: ازدواجش، فرزندش و جنگ. با این حال مخاطب متوجه می شود که خود آلاله هم نسبت به این دلایل مطمئن نیست. این دلایل به ظاهر وجود دارد اما پیچیدگی انسان بیشتر از این دلایل مطرح است. در داستان چهل سالگی با فرهاد (شوهر آلاله) طرف هستیم که خوشبختانه این بحران را درک می کند و به جای واکنش های احساسی و غریزی با این بحران بالغانه مواجه می شود که شاید نقطه ی روشن زندگی آلاله باشد.

چهل سالگی توسط نشر چشمه ۱۱ بار به چاپ رسیده است.

ناهید طباطبایی - نویسنده - متولد ۱۳۳۷

ناهید طباطبایی – نویسنده – متولد ۱۳۳۷

به کانال تلگرام نت نوشت بپیوندید به صفحه اینستاگرام نت نوشت بپیوندید
برای درج دیدگاه کلیک کنید

پاسخی بگذاید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

17 + 8 =

برو بالا